پروفایل نویسنده

یوستین گردر

یوستین گردر در اسلو، پایتخت نروژ، در خانواده‌ای اهل فرهنگ و آموزش رشد یافت. پدرش مدیر مدرسه و مادرش نویسنده کتاب‌های کودکان بود. او در دانشگاه اسلو به تحصیل زب…

درباره نویسنده

یوستین گردر در اسلو، پایتخت نروژ، در خانواده‌ای اهل فرهنگ و آموزش رشد یافت. پدرش مدیر مدرسه و مادرش نویسنده کتاب‌های کودکان بود. او در دانشگاه اسلو به تحصیل زبان‌های اسکاندیناوی، الهیات و تاریخ ایده‌ها پرداخت. پیش از آنکه خود را وقف نوشتن تمام‌وقت کند، بیش از یک دهه در برگن به عنوان معلم دبیرستان مشغول به تدریس فلسفه و ادبیات بود؛ تجربه‌ای که به او نشان داد نوجوانان تا چه اندازه تشنه پاسخ به پرسش‌های اصیل وجودی هستند و تا چه حد آموزش سنتی در پاسخ‌گویی به این اشتیاق ناتوان است.

او پس از انتشار چند مجموعه داستان کوتاه و رمان نوجوانانه مانند راز فال ورق (۱۹۹۰) که جوایز ملی نروژ را ربود، دست به قمار بزرگی زد: نوشتن رمانی حجیم با محوریت تاریخ فلسفه غرب برای نوجوانان. بسیاری از ناشران تصور می‌کردند چنین اثری به دلیل ماهیت فلسفی خود با شکستی تجاری روبرو خواهد شد. اما انتشار «دنیای سوفی» در سال ۱۹۹۱ جهان را تکان داد. این کتاب نه تنها پرفروش‌ترین کتاب جهان در سال ۱۹۹۵ شد، بلکه یک جنبش نوپای عمومی‌سازی دانش (Popular Science/Philosophy) را در صنعت نشر بین‌الملل بنیان نهاد.

گردر با سود حاصل از فروش خیره‌کننده دنیای سوفی، به همراه همسرش سیری دانویگ، در سال ۱۹۹۷ بنیاد محیط‌زیستی «سوفی» را تأسیس کرد که تا سال ۲۰۱۳ بخش اعظم سرمایه خود را صرف اعطای جوایز بزرگ به فعالان اقلیم و بوم‌شناسی در سراسر دنیا نمود. او با آثاری چون راز تولد، دختر پرتقال و حیات کوتاه است تثبیت شد و نشان شوالیه سلطنتی سنت اولاف نروژ را به پاس یک عمر دستاورد ادبی و فرهنگی دریافت کرد.

کتاب در کتابخانه

—

میانگین امتیاز

نروژی (Norwegian)

ملیت

اطلاعات تخصصی

نگاه عمیق‌تر به پیشینه و سبک نویسنده

نقش / تخصص

رمان‌نویس، داستان‌کوتاه‌نویس و عمومی‌ساز بزرگ فلسفه (Popularizer of Philosophy): نویسنده‌ای که توانست با اثر انقلابی خود (دنیای سوفی) تاریخ ۳۰۰۰ ساله فلسفه غرب را به زبانی همه‌فهم، جذاب و پرفروش به میان توده‌های جهانی ببرد (ترجمه‌شده به بیش از ۶۰ زبان با ده‌ها میلیون نسخه فروش). معلم و مدرس پیشین فلسفه و الهیات: سابقه‌ای طولانی در تدریس اندیشه و تاریخ ادیان در دبیرستان‌ها و کالج‌های نروژ که متد پداگوژیک و آموزشی آثارش را شکل داد. کنشگر محیط‌زیست و آینده‌پژوه فرهنگی (Environmental Philanthropist): هم‌بنیان‌گذار «جایزه سوفی» (Sophie Prize - از ۱۹۹۷ تا ۲۰۱۳)، جایزه‌ای سالانه به ارزش ۱۰۰ هزار دلار برای پاسداشت فعالان برجسته محیط‌زیست و توسعه پایدار در سطح جهان.

دوره فکری / تاریخی

بازه زمانی: متولد ۸ اوت ۱۹۵۲ – تاکنون (قرن بیستم و بیست‌ویکم). دوره فکری / تاریخی: اروپای پساجنگ جهانی دوم؛ دوران گذار از جنگ سرد و فروریختن دیوار برلین در دهه ۱۹۹۰؛ عصر جهانی‌شدن، رشد پست‌مدرنیسم، و بحران‌های زیست‌محیطی معاصر (تغییرات اقلیمی و بحران تنوع زیستی در قرن بیست‌ویکم).

کلاستر تخصصی

بازگشت به حیرت سقراطی و خروج از عادت‌زدگی (Wonder vs. Habituation): فرض بنیادین گردر این است که تنها تفاوت کودکان و فیلسوفان با انسان‌های معمولی در ظرفیت شگفت‌زدگی آن‌هاست. بزرگسالان جهان را «عادی» فرض می‌کنند و در کرختی روزمرگی فرو می‌روند، در حالی که فیلسوف همانند کودکی است که از دیدن خرگوش سفید کیهان که از کلاه شعبده‌باز هستی بیرون پریده، در بهت و حیرت فرو می‌رود. سیر تطور خرد از میتوس به لوگوس (Mythos to Logos): واکاوی چگونگی گذر اندیشه بشری از تبیین‌های اسطوره‌ای (خدایان نورس و یونانی) به تبیین‌های عقلانی فیلسوفان پیشاسقراطی، خردگرایی سقراط، افلاطون و ارسطو، تا عصر روشنگری، ایدئالیسم آلمانی، اگزیستانسیالیسم و بوم‌شناسی مدرن. شکاکیت معرفت‌شناختی و سرشت واقعیت (What is Real?): طرح پرسش‌های بارکلیایی و دکارتی پیرامون سرشت جهان؛ آیا ما موجوداتی واقعی هستیم یا صرفاً افکار یا شخصیت‌های خلق‌شده در ذهن نویسنده‌ای دیگر؟ (استعاره حضور سرگرد آلبرت کناگ و دخترش هیلده). اخلاق بین‌نسلی و تعهد اقلیمی: انسان امروزی نه به عنوان مالک زمین، بلکه به مثابه امانت‌داری است که سرنوشت گونه‌های زیستی و نسل‌های متولد‌نشده آینده را در دست دارد (تم اصلی مرد غیرقابل اتکا و دنیای سوفی ۲).

ملیت

نروژی (Norwegian)

حوزه‌های تمرکز

آموزش فلسفه به مثابه ابزار رهایی ذهن: بازگرداندن فلسفه از برج‌های عاج آکادمیک به متن زندگی روزمره و تقویت تفکر خودآگاه و نقادانه در جوانان. اخلاق زیست‌محیطی و پایداری سیاره زمین: بازخوانی پیوند گسسته انسان مدرن با طبیعت، مبارزه با تغییرات اقلیمی و نقد مصرف‌گرایی کورکورانه تمدن غرب. زمان، خاطره و زودگذری حیات انسانی: تامل در مرزهای ناپایدار زندگی و مرگ، سوگواری برای فرصت‌های ازدست‌رفته و ضرورت درک تمام‌عیار «اکنون». تقاطع علم، ایمان و الهیات: بررسی تاریخ جستجوی معنوی بشر در بسترهای گوناگون مذهبی بدون تعصب جزمی و با تکیه بر حیرت در برابر کیهان.

آثار برجسته

دنیای سوفی (Sophie’s World / Sofies verden - 1991):شاهکار بلامنازع گردر؛ رمانی پرکشش درباره دختر نوجوانی به نام سوفی آموندسن که نامه‌هایی مرموز از فیلسوفی ناشناس (آلبرتو ناکس) دریافت می‌کند و در سفری پرماجرا تاریخ تفکر بشری از یونان باستان تا سارتر را مرور می‌کند. راز فال ورق (The Solitaire Mystery / Kabalmysteriet - 1990):رمانی درخشان و چندلایه با ساختار فراداستانی؛ سفر پسری به نام هانس توماس با پدرش در جستجوی مادر، آمیخته با داستانی فانتزی در جزیره‌ای جادویی که در آن کارت‌های بازی جان می‌گیرند و ژوکر نماد فیلسوف پرسشگر است. دختر پرتقال (The Orange Girl / Appelsinpiken - 2003):روایتی عمیقاً عاطفی و تکان‌دهنده از نامه‌ای که پدری پیش از مرگش در جوانی برای پسر ۱۵ ساله‌اش به جا گذاشته؛ تاملی اگزیستانسیال پیرامون عشق، زیبایی جهان و اینکه اگر می‌دانستیم پایان زندگی مرگ است، آیا باز هم به جهان می‌آمدیم؟ سلام؟ کسی آنجا نیست؟ (!Hello? Is Anybody There / ?Hallo? Er det noen her - 1996):گفت‌وگوی فلسفی جذاب پسربچه‌ای به نام یوکیم با موجودی فرازمینی شبیه نوزاد به نام میکا، پیرامون تفاوت‌های ادراکی، تکامل زیستی و رازهای حیات. حیات کوتاه است (Vita Brevis - 1996):رمانی تاریخی-فلسفی در قالب نامه‌ای سوزناک و نیش‌دار از فلوریا امیلیا، معشوقه دیرین آگوستین قدیس، که ریاضت‌طلبی، نفی عشق زمینی و تفکرات جزمی الهیاتی او را به چالش می‌کشد. راز تولد (The Christmas Mystery / Julemysteriet - 1992):سفری تمثیلی در زمان با یک گاه‌شمار معکوس تا زادگاه مسیح در بیت‌لحم، با هدف بازشناسی میراث تاریخی و معنوی فرهنگ غربی. مایا (Maya - 1999):رمانی پرپیچ‌وخم در بررسی تکامل انسان، تئوری‌های زیست‌شناسی و مفهوم هندویی مایا (توهم کیهانی) در امتداد دغدغه‌های اکولوژیک. قصه‌گوی عروسک‌ها (The Puppet Master / Dukkeføreren - 2016):کالبدشکافی تنهایی مدرن، زبان‌شناسی و روابط انسانی از دیدگاه مردی تک‌افتاده که در مراسم تدفین غریبه‌ها شرکت می‌کند.